W artykule dokonano przeglądu aktualnych zaleceń dotyczących postępowania w przypadku nadczynności tarczycy (NT) u kobiet planujących ciążę i ciężarnych. Nadczynność tarczycy negatywnie oddziałuje na płodność. Leczenie NT u pacjentek w okresie rozrodczym należy planować z uwzględnieniem planów prokreacyjnych pacjentki. W fizjologicznie przebiegającej ciąży nawet u 20% pacjentek obserwuje się obniżenie wartości TSH. Należy jednak pamiętać, iż izolowane zmniejszenie stężenia TSH przy prawidłowych wartościach wolnych hormonów tarczycy i przeciwciał przeciwtarczycowych w pierwszym trymestrze ciąży jest zjawiskiem fizjologicznym i nie wymaga leczenia. Nadczynność tarczycy u ciężarnej wymaga interdyscyplinarnej opieki ginekologa i endokrynologa, a jej konsekwencje u dziecka mogą wymagać późniejszego leczenia z udziałem neonatologa czy pediatry. Wybór sposobu leczenia NT u pacjentek w ciąży (a w szczególności konieczność stosowania leków przeciwtarczycowych) winna zależeć od jej etiologii. Jawna NT negatywnie oddziałuje na zdrowie matki, przebieg ciąży i rozwój dziecka oraz wymaga leczenia, podczas gdy subkliniczna NT zwykle nie wymaga leczenia, a jedynie ścisłego monitorowania. U pacjentek z chorobą Gravesa i Basedowa po tyreoidektomii, leczeniu radiojodem lub leczonych tyreostatykiem z powodu NT w momencie stwierdzenia ciąży zaleca się oznaczenie stężenia przeciwciał przeciwko receptorowi dla TSH (TRAb), co ma istotne znaczenie dla przewidywania możliwości wystąpienia płodowej nadczynności tarczycy. Fizjologiczne zmiany w zakresie funkcji tarczycy w ciąży i tyreotoksykoza ciążowa Nawet w fizjologicznie przebiegającej ciąży dochodzi do charakterystycznych zmian w zakresie gospodarki jodem oraz produkcji hormonów tarczycy, które znajdują swoje odzwierciedlenie w obserwowanych zwłaszcza w pierwszym trymestrze ciąży wynikach oznaczeń zarówno TSH, jak i wolnych hormonów. Już we wczesnej ciąży dochodzi do gwałtownego wzrostu stężenia estrogenów, co pociąga za sobą dwu–trzykrotny wzrost stężenia globuliny wiążącej tyroksynę (TBG). Wzrost ilości białka wiążącego hormony tarczycy powoduje krótki i przejściowy spadek ich biodostępności poprzez zmniejszenie frakcji wolnych hormonów, a co za tym idzie – pobudzenie osi podwzgórze–przysadka–tarczyca i nasilenie produkcji większej ilości hormonów. Dodatkowym czynnikiem stymulującym tarczycę do produkcji hormonów jest gonadotropina kosmówkowa (β-HCG), która wykazuje podobieństwo strukturalne do TSH [1]. Prowadzi to do rozwoju w pierwszym trymestrze ciąży przejściowej, najczęściej subklinicznej nadczynności tarczycy (NT), która często wiąże się z pojawieniem niepowściągliwych wymiotów W drugim i trzecim trymestrze ciąży stężenie TSH winno się stopniowo podnosić, co zachodzi równolegle ze spadkiem stężeń FT4 i FT3 [2]. Świadomość zachodzących w okresie ciąży zmian jest kluczem do właściwej interpretacji wyników badań laboratoryjnych i umożliwia podjęcie właściwych decyzji terapeutycznych [3]. Uzyskane wyniki należy odnosić do zakresów norm wyznaczonych w danej populacji dla poszczególnych trymestrów ciąży (tabela 1) [4]. Właściwe postępowanie w przypadku przejściowej subklinicznej NT związanej z ciążą powinno obejmować nawadnianie oraz leczenie wspomagające. Jedynie w najcięższych postaciach zachodzi konieczność hospitalizacji. Tab. 1. Przedziały wartości referencyjnych dla stężenia TSH w poszczególnych trymestrach ciąży w populacji polskiej [4] Trymestr I II III TSH (µIU/ml) 0,009–3,18 0,05–3,44 0,11–3,53 Stosowanie w tym wypadku leków przeciwtarczycowych jest błędem. W przypadku nasilonych objawów nadczynności można rozważyć stosowanie leków β-adrenolitycznych [2]. Ciąża indukuje też zmiany w zakresie morfologii tarczycy. Objętość tarczycy rośnie o 10% u kobiet w ciąży zamieszkujących obszary o prawidłowym zaopatrzeniu w jod. Suplementacja jodowa w ciąży a nadczynność tarczycy W okresie fizjologicznej ciąży zapotrzebowanie na jod zwiększa się o mniej więcej 50% [5]. Na skutek pobudzenia filtracji kłębuszkowej rośnie wydalanie nerkowe jodu z moczem, a także dochodzi do transferu przezłożyskowego jodu, zwłaszcza w drugim i trzecim trymestrze [1]. W przypadku, gdy nie zostanie zwiększona podaż jodu, dochodzi do obniżenia stężenia wolnej tyroksyny, rozwoju wola zarówno u matki, jak i u płodu oraz w przypadku wyczerpania możliwości kompensacyjnych – niedoczynności tarczycy, która ma katastrofalne skutki dla rozwoju psychomotorycznego dziecka [2]. Dlatego też w okresie planowania ciąży, podczas fizjologicznie przebiegającej ciąży oraz laktacji zaleca się spożywanie ok. 100 µg jodu w pożywieniu oraz dodatkowo suplementację 150 µg w postaci jodku potasu [3]. Autorzy aktualnych wytycznych American Thyroid Association (ATA) wskazują, iż nie ma konieczności, aby pacjentki leczone z powodu NT suplementowały dodatkowo jod [2]. Natomiast zgodnie z polskimi wytycznymi suplementację jodową powinny stosować wszystkie kobiety ciężarne i karmiące piersią, z wyjątkiem pacjentek z ciężką NT [6]. Tab. 2. Istotne elementy, jakie należy wziąć pod uwagę przy planowaniu sposobu leczenia nadczynności tarczycy u kobiet rozważających ciążę w przyszłości • wiek • stężenie TRAb • moment planowanego poczęcia (poniżej roku/powyżej roku) • objętość tarczycy • obecność zmian ogniskowych w tarczycy • wynik biopsji • orbitopatia • palenie tytoniu • preferencje pacjentki Nadczynność tarczycy a płodność i planowanie ciąży U wszystkich kobiet w wieku rozrodczym, u których wdrażamy leczenie NT, należy brać pod uwagę możliwość zajścia w ciążę, a także omówić z pacjentką ryzyko z tym związane i reguły postępowania w przypadku, gdy dojdzie do poczęcia. Wybór odpowiedniej metody leczenia (długotrwała farmakoterapia, leczenie radiojodem czy tyreoidektomia) w istotnym stopniu winien być podyktowany faktem, czy i kiedy pacjentka planuje ciążę. Kobiety leczone farmakologicznie należy poinformować o konieczności długotrwałego leczenia (12–18 miesięcy) oraz ryzyku nawrotów choroby, a w przypadku ciąży – potencjalnej możliwości wystąpienia wad płodu związanych z leczeniem tyreostatykami. Należy poinformować pacjentkę, iż optymalnym momentem poczęcia dziecka jest uzyskanie stabilnej eutyreozy, a najlepiej pełnej remisji choroby [2]. Nadczynność tarczycy może także negatywnie wpływać na płodność kobiety. Szacuje się, iż u 5,8% kobiet z NT stwierdza się pierwotną lub wtórną niepłodność. Patogeneza zaburzeń płodności w przebiegu NT jest złożona i nie do końca poznana. Prawdopodobnie istotną rolę odgrywa tu wpływ na wydzielanie hormonów osi podwzgórze–przysadka–jajnik, co skutkuje nieregularnością miesiączkowania z towarzyszącymi zaburzeniami homeostazy, oraz niezależny od czynności tarczycy wpływ autoimmunizacji [7]. Kobiety leczone tyreostatykami należy poinformować o konieczności niezwłocznego zgłoszenia się do lekarza w przypadku podejrzenia ciąży [6]. Pacjentki, u których planowane jest leczenie radiojodem, powinny zostać pouczone o konieczności odłożenia planów prokreacyjnych o 6–12 miesięcy po podaniu terapeutycznej dawki radioizotopu. Dodatkowo warto pamiętać, iż leczenie radiojodem nie jest optymalną metodą leczenia NT w przebiegu choroby Gravesa i Basedowa u pacjentek niewykluczających ciąży w przyszłości. Wiąże się bowiem z ryzykiem przetrwania przeciwciał przeciwko receptorowi dla TSH (TRAb) oraz ich transferu łożyskowego do płodu w trakcie ciąży, co może wywołać płodową NT. Warto zwrócić uwagę, iż może ona wystąpić nawet w przypadku, gdy u matki występuje już jatrogenna niedoczynność tarczycy, wymagająca leczenia L-tyroksyną [2]. Z kolei u pacjentek leczonych operacyjnie poczęcie dziecka można bezpiecznie planować już po mniej więcej trzech miesiącach od tyreoidektomii, pod warunkiem niepowikłanego przebiegu operacji, potwierdzenia łagodnego charakteru zmian w badaniu histopatologicznym oraz uzyskania optymalnego wyrównania hormonalnego na leczeniu substytucyjnym [3, 8]. Podsumowanie elementów, jakie należy uwzględnić przy planowaniu sposobu leczenia nadczynności tarczycy u kobiet rozważających ciążę w przyszłości, zamieszczono w tabeli 2. U pacjentek z chorobą Gravesa i Basedowa po tyreoidektomii, leczeniu radiojodem lub leczonych tyreostatykiem z powodu NT w momencie stwierdzenia ciąży zaleca się oznaczenie stężenia TRAb. Jeśli uzyskano prawidłowy wynik, nie ma potrzeby jego dalszego monitorowania [6]. Natomiast w przypadku stwierdzenia zwiększonego stężenia TRAb należy ponownie je oznaczyć w 18.–22. tygodniu oraz (jeśli nadal są podwyższone) kolejno w 30.–34. tygodniu ciąży [2]. W przypadku wysokich wartości należy wykonać również kontrolne oznaczenie TRAb u noworodka po narodzinach. U pacjentek z niekontrolowaną NT lub stężeniem TRAb przekraczającym trzy–pięciokrotność górnej granicy w drugiej połowie ciąży powinno się ściśle monitorować ultrasonograficznie stan płodu (czynność serca, rozwój, objętość płynu owodniowego, obecność wola) [3]. Nadczynność tarczycy w ciąży – epidemiologia U ok. 20% ciężarnych w pierwszym trymestrze ciąży obserwuje się obniżenie wartości TSH [9]. W większości przypadków jest to izolowana nieprawidłowość, a w przypadku, gdy wartości wolnych hormonów tarczycy są w normie i nie ma towarzyszących biochemicznych i ultrasonograficznych wykładników choroby tarczycy, należy uznać to za zjawisko fizjologiczne, a tym samym niewymagające leczenia. Wykładniki jawnej nadczynności tarczycy (gdy obniżeniu TSH towarzyszy zwiększone stężenie wolnej tyroksyny – FT4 i wolnej trijodotyroniny – FT3) stwierdza się u ok. 0,1–1% kobiet ciężarnych. Najczęstszą przyczyną jawnej NT u kobiet ciężarnych (występującą u 85% pacjentek) jest choroba Gravesa i Basedowa. Znacznie rzadziej ( 100 uderzeń/min, a także brak wzrostu masy ciała lub nawet chudnięcie [10]. Dla potwierdzenia NT konieczne jest wykonanie badań biochemicznych [1]. Pozatarczycowe manifestacje chorób tarczycy jak orbitopatia czy dermopatia tarczycowa są niezwykle rzadko spotykane w okresie ciąży [3, 10]. W przypadku stwierdzenia obniżonego stężenia TSH w pierwszym trymestrze ciąży należy przeprowadzić szczegółowe badanie podmiotowe i przedmiotowe oraz ocenić stężenie FT4. Bardzo istotnym elementem jest też wywiad rodzinny w kierunku chorób tarczycy. W wywiadzie osobniczym należy zwrócić szczególną uwagę na przebyte wcześniej choroby tarczycy oraz współistniejące schorzenia autoimmunizacyjne. Istotnym czynnikiem nadczynności indukowanej ciążą jest również ciąża bliźniacza ze względu na znacznie wyższe wartości β-HCG [1]. W kontekście objawów należy zapytać o występowanie niepowściągliwych wymiotów ciężarnych. Istotną rolę w różnicowaniu choroby Gravesa i Basedowa od innych przyczyn NT odgrywa oznaczenie TRAb i FT3 [10]. Badanie TRAb ma także bardzo istotne znaczenie dla przewidywania możliwości wystąpienia płodowej NT [2]. Pomocne w diagnostyce różnicowej może być również wykonanie badania USG tarczycy (stwierdzenie cech choroby autoimmunizacyjnej tarczycy, wzmożonego przepływu w badaniu Color Doppler, współistnienie zmian ogniskowych) [12]. Typowy obraz ultrasonograficzny tarczycy w przebiegu choroby Gravesa i Basedowa przedstawia ryc. 1. W przypadku identyfikacji współistniejących zmian ogniskowych należy wykonać diagnostykę cytologiczną według wskazań jak u pacjentek nieciężarnych [13]. Ryc. 1. Obraz ultrasonograficzny u pacjentki z nadczynnością tarczycy w przebiegu choroby Gravesa i Basedowa. Widoczne obniżenie echogeniczności tarczycy, niejednorodność oraz wzmożone unaczynienie miąższu gruczołu tarczowego Należy pamiętać, iż zarówno scyntygrafia diagnostyczna, jak i leczenie radioizotopowe są bezwzględnie przeciwwskazane u kobiet w okresie ciąży [2, 14]. Tabela 3 przedstawia wybrane czynniki pozwalające na różnicowanie przyczyny NT u kobiety ciężarnej [11, 15]. Tab. 3. Wybrane cechy przydatne w różnicowaniu przyczyn nadczynności tarczycy u ciężarnej [11, 15] Choroba Gravesa i Basedowa Przejściowa nadczynność indukowana ciążą Wole guzkowe nadczynne Rodzinna nadczynność tarczycy ograniczona do ciąży Dodatni wywiad lub cechy kliniczne chorób z autoimmunizacji +++ - - - Wole proste +++ - - - Guzki tarczycy ± - +++ - aTPO ± ± - - TRAb +++ - - - Leki przeciwtarczycowe tak raczej nie (β-adrenolityki, leczenie wspomagające, nawodnienie) tak raczej nie Nadczynność tarczycy – konsekwencje dla matki i dziecka Nadczynność tarczycy u matki może skutkować szeregiem niekorzystnych konsekwencji zarówno dla matki, przebiegu ciąży, jak i dla rozwoju płodu. U ciężarnej NT może sprzyjać wystąpieniu stanu przedrzucawkowego, a w skrajnych przypadkach może prowadzić do rozwoju niewydolności serca oraz przełomu tarczycowego. Zwiększone jest też ryzyko poronień i porodów przedwczesnych. U płodu obserwuje się zmniejszoną masę urodzeniową, a także zwiększone ryzyko wewnątrzmacicznego obumarcia płodu. Widoczne może być wole, tachykardia i obrzęk płodu. Ekspozycja na nadmierne stężenia hormonów tarczycy może wywołać przyspieszenie wieku kostnego, a nawet upośledzenie słuchu u dziecka. Podsumowanie potencjalnych konsekwencji jawnej nadczynności ukazuje ryc. 2. Należy jednak pamiętać, iż dotyczy to jawnej klinicznie NT (obniżonemu stężeniu TSH towarzyszą podwyższone wartości wolnych hormonów tarczycy). Wysokie stężenie TRAb odgrywa istotną rolę w rozwoju wrodzonej NT u dziecka [1]. Ultrasonograficznie u płodu zauważalne jest powiększenie i obniżona echogeniczność gruczołu oraz zwiększone przepływy w obrębie miąższu tarczycy w badaniu metodą Dopplera. U płodu obserwuje się przyspieszenie czynności serca, zahamowanie wewnątrzmacicznego wzrastania, zmniejszenie obwodu głowy (mikrocefalia – małogłowie) i wielowodzie. U noworodka obraz kliniczny może być różny. Dzieci mogą być drażliwe, łapczywie jedzą, mają skłonność do wymiotów i biegunek. Obserwuje się brak przyrostu masy ciała, gorączkę i zaczerwienienie skóry. Rzadko dzieci prezentują wytrzeszcz gałek ocznych, powiększenie gruczołu tarczowego i zespół tarczycowo-sercowy [2]. Leczenie nadczynności tarczycy w ciąży W leczeniu NT w przebiegu choroby Gravesa i Basedowa lub wola guzkowego nadczynnego stosuje się leki przeciwtarczycowe – tiamazol i propylotiouracyl (PTU) [16]. Zaleca się leczenie minimalnymi skutecznymi dawkami leków. Celem leczenia jest normalizacja wolnych hormonów tarczycy, aby znajdowały się w górnej jednej trzeciej zakresu referencyjnego [14]. Pacjentki z subkliniczną NT winny być jedynie ściśle kontrolowane, ponieważ ryzyko związane ze stosowaniem leków przeciwtarczycowych jest większe niż samej choroby, a potencjalne korzyści płynące z terapii – niepewne. Ryzyko dotyczy zarówno możliwych działań ubocznych, jak również przedawkowania leków, a co za tym idzie – wywołania niedoczynności tarczycy u płodu, z jej negatywnymi konsekwencjami dla rozwoju fizycznego i intelektualnego dziecka [2]. Ryc. 2. Potencjalne konsekwencje jawnej klinicznie nadczynności tarczycy w okresie ciąży dla matki i dziecka W badaniach nie wykazano, aby subkliniczna NT wiązała się z istotnym ryzykiem niekorzystnego przebiegu ciąży. Pojedyncze doniesienia wiązały jej występowanie z przedwczesnym oddzielaniem łożyska czy występowaniem porodu przedwczesnego. Istnieją nawet doniesienia, iż subkliniczna NT wiązała się z niższym ryzykiem występowania nadciśnienia indukowanego ciążą (efekt wazodylatacyjny hormonów tarczycy) [3, 17]. Leki przeciwtarczycowe przenikają barierę łożyskową i oddziałują na płód [6]. Stosowanie PTU wiąże się z ryzykiem ostrej niewydolności wątroby, podczas gdy stosowanie tiamazolu obarczone jest zagrożeniem wystąpienia wad płodu takich jak wrodzony niedorozwój skóry czy zarośnięcie nozdrzy [18], choć takie objawy rzadko opisywano także po leczeniu PTU [16]. W przypadku leczenia PTU należy monitorować próby wątrobowe co trzy–cztery tygodnie. Z kolei rzadkim powikłaniem leczenia tiamazolem może być agranulocytoza. Morfologię krwi należy zbadać zawsze w przypadku pojawienia się objawów anginy i gorączki [2, 14]. We wczesnej ciąży (do 16. tygodnia) lekiem z wyboru jest PTU w początkowej dawce 100–200 mg/dobę w trzech dawkach podzielonych. Jeśli kobieta leczona tiamazolem z powodu nadczynności tarczycy zajdzie w ciążę, należy niezwłocznie zamienić lek na PTU, stosując przelicznik dawki 1:20. W bardziej zaawansowanej ciąży można kontynuować leczenie PTU lub zmienić preparat na tiamazol w zalecanej dawce 10–20 mg/dobę w jednej lub dwóch dawkach podzielonych [14]. Natomiast jeśli pacjentka przed zajściem w ciążę miała wyrównaną nadczynność tarczycy na niewielkich dawkach tiamazolu (≤ 10 mg/dobę) lub PTU (≤ 200 mg/dobę), należy rozważyć odstawienie leku, a następnie kontrolować stan kliniczny oraz stężenie TSH i FT4 co jeden–dwa tygodnie. W przypadku utrzymującej się eutyreozy kontrolę w drugim i trzecim trymestrze można prowadzić co dwa–cztery tygodnie [6]. U kobiet po 16. tygodniu ciąży można kontynuować leczenie PTU lub zmienić lek na tiamazol. Nie zaleca się leczenia skojarzonego tyreostatykiem i L-tyroksyną (poza wyjątkowymi przypadkami izolowanej NT u płodu). Zabieg tyreoidektomii z powodu NT u kobiet ciężarnych (wykonywany optymalnie w drugim trymestrze ciąży) wykonuje się wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach, do jakich należą: wystąpienie ciężkich objawów ubocznych leczenia tyreostatykami, konieczność stosowania dużych dawek leku czy brak współpracy ciężarnej z niekontrolowaną NT [2]. Stosowanie przez matkę takich leków przeciwtarczycowych w związku z NT może powodować u płodu rozwój wola oraz niedoczynność tarczycy [16]. W obrazie ultrasonograficznym obserwuje się wówczas odgięciowe ustawienie szyi płodu, co może utrudnić, a nawet uniemożliwić poród drogą pochwową. Zwykle zmniejszenie dawki leków wystarcza, aby zredukować rozmiary wola i przywrócić prawidłową czynność tarczycy płodu [3]. Zapamiętaj! Nadczynność tarczycy wymaga interdyscyplinarnej opieki ginekologa i endokrynologa, a jej konsekwencje u dziecka mogą wymagać leczenia z udziałem neonatologa czy pediatry. Wybór sposobu leczenia nadczynności tarczycy u pacjentek w wieku rozrodczym zależy od planów prokreacyjnych pacjentki. Jawna nadczynność tarczycy negatywnie oddziałuje na zdrowie matki, przebieg ciąży i rozwój dziecka oraz wymaga leczenia. Subkliniczna nadczynność tarczycy zwykle nie wymaga leczenia, a jedynie ścisłego monitorowania. Konieczność stosowania leków przeciwtarczycowych zależy od etiologii nadczynności tarczycy. Piśmiennictwo: Krassas Poppe K., Glinoer D. Thyroid function and human reproductive health. Endocr Rev 2010; 31 (5): 702-755. Doi: Alexander Pearce Brent Brown Chen H., Dosiou C., Grobman Laurberg P., Lazarus Mandel Peeters Sullivan S. 2017 Guidelines of the American Thyroid Association for the Diagnosis and Management of Thyroid Disease During Pregnancy and the Postpartum. Thyroid 2017; 27 (3): 315–389. Doi: Ruchała M., Szczepanek-Parulska E., Płaczkiewicz-Jankowska E. Diagnostyka i leczenie chorób tarczycy u kobiet w ciąży według wytycznych American Thyroid Association 2017. Med. Prakt 2017; 12: 48–59. Kostecka-Matyja M., Fedorowicz A., Bar-Andziak E., Bednarczuk T., Buziak-Bereza M., Dumnicka P., Górska M., Krasnodębska M., Niedźwiedzka B., Pach D., Ruchała, M., Siewko K., Solnica B., Sowiński J., Szelachowska M., Trofimiuk-Müldner M., Wachowiak-Ochmańska K., Hubalewska-Dydejczyk A. Reference Values for TSH and Free Thyroid Hormones in Healthy Pregnant Women in Poland: A Prospective, Multicenter Study. Eur Thyroid J 2017; 6 (2): 82–88. Doi: 453 061. Lazarus The importance of iodine in public health. Environ Geochem Health 2015; 37 (4): 605–618. Doi: Hubalewska-Dydejczyk A., Lewiński A., Milewicz A., Radowicki S., Poręba R., Karbownik-Lewińska M., Kostecka-Matyja M., Trofimiuk-Müldner M., Pach D., Zygmunt A., Bandurska-Stankiewicz E., Bar-Andziak E., Bednarczuk T., Buziak-Bereza M., Drews K., Gietka-Czernel M., Górska M., Jastrzębska H., Junik R., Nauman J., Niedziela M., Reroń A., Sowiński J., Sworczak K., Syrenicz A., Zgliczyński W. [Management of thyroid diseases during pregnancy]. Endokrynol Pol 2011; 62 (4): 362–381. Mintziori G., Kita M., Duntas L., Gouli, Consequences of hyperthyroidism in male and female fertility: pathophysiology and current management. J Endocrinol Invest 2016; 39 (8): 849–853. Doi: Krassas Markou The impact of thyroid diseases starting from birth on reproductive function. Hormones (Athens) 2019; 18 (4): 365–381. Doi: 156-y. Glinoer D. Personal considerations on the 2011 American Thyroid Association and the 2007 Endocrine Society pregnancy and thyroid disease guidelines. Thyroid 2011; 21 (10): 1049–1051. Doi: Chan Mandel Therapy insight: management of Graves’ disease during pregnancy. Nat Clin Pract Endocrinol Metab 2007; 3 (6): 470–478. Doi: De Groot L., Abalovich M., Alexander Amino N., Barbour L., Cobin Eastman Lazarus Luton D., Mandel Mestman J., Rovet J., Sullivan S. Management of thyroid dysfunction during pregnancy and postpartum: an Endocrine Society clinical practice guideline. J Clin Endocrinol Metab 2012; 97 (8): 2543–2565. Doi: Ruchała M., Szczepanek E. Thyroid ultrasound – a piece of cake? Endokrynol Pol 2010; 61 (3): 330–344. Jarząb B., Dedecjus M., Słowińska-Klencka D., Lewiński A., Adamczewski Z., Anielski R., Bagłaj M., Bałdys-Waligórska A., Barczyński M., Bednarczuk T., Bossowski A., Buziak-Bereza M., Chmielik E., Cichocki A., Czarniecka A., Czepczyński R., Dzięcioł J., Gawlik T., Handkiewicz-Junak D., Hasse-Lazar K., Hubalewska-Dydejczyk A., Jażdżewski K., Jurecka-Lubieniecka B., Kalemba M., Kamiński G., Karbownik-Lewińska M., Klencki M., Kos-Kudła B., Kotecka-Blicharz A., Kowalska A., Krajewska J., Kropińska A., Kukulska A., Kulik E., Kułakowski A., Kuzdak K., Lange D., Ledwon A., Lewandowska-Jabłońska E., Łącka K., Michalik B., Nasierowska-Guttmejer A., Nauman J., Niedziela M., Małecka-Tendera E., Oczko-Wojciechowska M., Olczyk T., Paliczka-Cieślik E., Pomorski L., Puch Z., Roskosz J., Ruchała M., Rusinek D., Sporny S., Stanek-Widera A., Stojcev Z., Syguła A., Syrenicz A., Szpak-Ulczok S., Tomkalski T., Wygoda Z., Włoch J., Zembala-Nożyńska E. Guidelines of Polish National Societies Diagnostics and Treatment of Thyroid Carcinoma. 2018 Update. Endokrynol Pol 2018; 69 (1): 34–74. Doi: Ross Burch Cooper Greenlee Laurberg P., Maia Rivkees Samuels M., Sosa Stan Walter 2016 American Thyroid Association Guidelines for Diagnosis and Management of Hyperthyroidism and Other Causes of Thyrotoxicosis. Thyroid 2016; 26 (10): 1343–1421. Doi: Stagnaro-Green A., Abalovich M., Alexander E., Azizi F., Mestman J., Negro R., Nixon A., Pearce Soldin Sullivan S., Wiersinga W. American Thyroid Association Taskforce on Thyroid Disease During, P., Postpartum: Guidelines of the American Thyroid Association for the diagnosis and management of thyroid disease during pregnancy and postpartum. Thyroid 2011; 21 (10): 1081–1125. Doi: Napier C., Pearce Rethinking antithyroid drugs in pregnancy. Clin Endocrinol (Oxf) 2015; 82 (4): 475–477. Doi: 577. Casey Leveno Thyroid disease in pregnancy. Obstet Gynecol 2006; 108 (5): 1283–1292. Doi: Hui L., Bianchi Prenatal pharmacotherapy for fetal anomalies: a 2011 update. Prenat Diagn 2011; 31 (7): 735–743. Doi:

Niedoczynność tarczycy u dzieci podobnie jak u dorosłych wynika najczęściej z niedoboru hormonów tarczycy. Objawy niedoczynności tarczycy u dzieci to m.in. brak apetytu, łamliwe i wypadające włosy, przybieranie na wadze czy nadmierna senność. Nie wolno tego lekceważyć, gdyż chora tarczyca może doprowadzić do zaburzeń w rozwoju dziecka

Strona główna Zdrowie Hormony Nadczynność tarczycy u dzieci: jak rozpoznać i leczyć chorobę? Nadczynność tarczycy u dzieci objawia się (i leczy) podobnie jak u dorosłych, z tą różnicą, że nie wszystkie objawy jesteśmy w stanie zauważyć. Szczególnie dotyczy to najmłodszych dzieci, które nie potrafią opisać tego, jak się czują. Jeśli twoje dziecko ma kłopoty z koncentracją, szybko się męczy, wybudza w nocy, a do tego jest nerwowe i ciągle narzeka, że mu gorąco, możliwe, że cierpi na nadczynność tarczycy. Nadczynność tarczycy u dzieci objawia się (i leczy) podobnie jak u dorosłych, z tą różnicą, że nie wszystkie objawy jesteśmy w stanie zauważyć. Spis treściObjawy nadczynności tarczycy u dzieciDiagnostyka nadczynności tarczycyPrzyczyny nadczynności tarczycyLeczenie nadczynności tarczycy u dzieci Poradnik Zdrowie: Zdrowo Odpytani, odc. 4 tarczyca Nadczynność tarczycy u dzieci (łac. hyperthyreosis lub hyperthyreoidismus) występuje rzadko, kojarzy się przede wszystkim z dojrzałymi kobietami (panie zapadają na nią ok. 7 razy częściej niż panowie), jednak coraz częściej jest diagnozowana u najmłodszych. Tarczyca to nieparzysty narząd o objętości 18 ml u kobiet i 25 ml u mężczyzn, położony w dolnej części szyi, symetrycznie względem tchawicy. Składa się z dwóch płatów - kształtem przypomina motyla - połączonych po środku cieśnią. Tarczyca pełni bardzo ważną funkcję w organizmie. Produkuje i wydziela do krwi hormony: trójjodotyroninę (T3) i tyroksynę (T4), które są odpowiedzialne za przemianę materii w narządach i tkankach organizmu. Wpływają one np. na funkcjonowanie układu pokarmowego, serca, mięśni, układu nerwowego. O nadczynności tarczycy, czy to u dziecka, czy u osoby dorosłej, mówimy wtedy, gdy ilość hormonów produkowanych przez tarczycę znacznie przekracza zapotrzebowanie na nie organizmu. Dlaczego tarczyca produkuje tyle hormonów? Problem może tkwić w zaburzeniach układu immunologicznego, guzkach tarczycy, zapaleniu tarczycy lub przyjmowaniu niektórych leków. Przed laty nadczynność tarczycy u dzieci pojawiała się zwykle jako skutek leczenia niedoczynności tego gruczołu, ponieważ dzieciom przepisywano takie same dawki leków, jak dorosłym. Dziś jednak to się zmieniło i główną przyczyną nadczynności tarczycy u dzieci jest choroba Gravesa-Basedowa, a więc schorzenie autoimmunologiczne, w którym limfocyty B zajmują się wydzielaniem enzymu, działającego podobnie jak hormon TSH. W związku z tym tarczyca wytwarza więcej hormonów T3 i T4, co oczywiście prowadzi do nieprzyjemnych dla dziecka objawów. U dziecka nadczynność tarczycy jest o tyle groźna, że może zaburzyć rozwój młodego organizmu. Hormony tarczycy są bowiem odpowiedzialne za kształtowanie się i rozwój układu nerwowego, regulują istotne procesy wzrostu i dojrzewania. Objawy nadczynności tarczycy u dzieci Choroby tarczycy u dzieci występują bardzo rzadko, a ponieważ dają różnorodne objawy, które w dodatku wcale nie muszą występować jednocześnie, czasem sporo czasu zajmuje odkrycie ich przyczyny, czyli postawienie diagnozy. Z pewnością łatwiej jest wykryć chorobę tarczycy, w tym nadczynność, jeśli cierpi na nią np. matka. Trzeba zwrócić uwagę, że dzieci (małe - z nastolatkami oczywiście sprawa jest prostsza) zwykle nie potrafią opisać tego, jak się czują. Starsze z kolei mogą przyjmować pewne objawy po prostu za swoje cechy - "ja tak mam" i też o tym nie mówić. Dlatego, żeby postawić prawidłową diagnozę potrzebna będzie spostrzegawczość rodziców oraz wnikliwe pytania lekarza. Rodzice nie zawsze są w stanie zauważyć, że dziecko jest często zmęczone, a już takie objawy jak kołatania serca, czy dreszcze, są wręcz niemożliwe do zaobserwowania. Należy być więc wyczulonym na takie stwierdzenia: "mamo, serce mi bije", "mamo, boli mnie szyja". Co jeszcze powinno zwrócić zwrócić uwagę rodzica? nadmierna potliwość, ciepła, wilgotna skóra, dermografizm, wysypki zaczerwienione oczy wytrzeszcz oczu - objaw, który natychmiast powinien skłonić do wizyty u lekarza ciągłe rozbieranie się dziecka (gorąco mi!) nadpobudliwość drżenie rąk lękliwość drażliwość kłopoty z koncentracją biegunki, utrata masy ciała - a przy tym dobry apetyt wypadanie włosów trudności z zasypianiem, wybudzanie się w nocy trudności w chodzeniu po schodach, osłabienie mięśniowe ("bolą mnie nogi") przyspieszenie wzrostu tachykardia czyli przyspieszone bicie serca (można wyczuć podczas dłuższego przytulenia, np. podczas oglądania filmu) u starszych dziewcząt, już miesiączkujących, wydłużenie cykli, skąpe krwawienia przyspieszone wystąpienia pierwszej miesiączki, nawet przed 9 Przy bardzo nasilonych objawach wskazana jest hospitalizacja, gdyż mogą one prowadzić do przełomu tarczycowego, który jest stanem zagrożenia życia. Choroby tarczycy bywają dziedziczne. Jeśli rodzic, przeważnie mama, ma problemy z tarczycą, chore może być także dziecko. W takim przypadku od początku trzeba dziecko kontrolować pod tym kątem. Ważne jest, by zbadać nie tylko poziom TSH, ale i wykonać USG tarczycy. Dziecko może już urodzić się* z zaburzeniem funkcji tarczycy (jeśli np. mama w ciąży przyjmowała leki), albo choroba tarczycy może rozwinąć się u niego później, np. w wyniku zbyt małej ilości jodu w diecie, występowania innych chorób autoimmunologicznych, lub uszkodzenia gruczołu.*Już w pierwszej dobie życia mogą wystąpić objawy, podobne jak u starszych dzieci, ale dla noworodków mogą one mieć groźne skutki - tachykardia, trombocytoza (spadek liczby płytek krwi), niewydolność krążenia. Trzeba jak najszybciej wdrożyć leczenie. Diagnostyka nadczynności tarczycy W pierwszej kolejności należy wykonać badanie krwi: poziom hormonu przysadki mózgowej TSH oraz hormonów tarczycy - T3 (trójjodotyronina) i T4 (tyroksyna). Ponadto oznacza się przeciwciała przeciw receptorowi TSH - TRab i przeciwko peroksydazie tarczycowej anty-TPO. Lekarz endokrynolog bada także tarczycę palpacyjnie, bo jej powiększenie już w ten sposób można wykryć, oraz wykonuje USG tarczycy. Jednak zdiagnozowanie nadczynności tarczycy to dopiero początek. Trzeba znaleźć przyczynę wzmożonej pracy gruczołu tarczowego. Walka ze skutkami nadmiernej produkcji hormonów tarczycy może być długa i trudna. Przyczyny nadczynności tarczycy choroba Gravesa-Basedowa - schorzenie o podłożu autoimmunologicznym; we krwi dziecka znajdują się przeciwciała, które stymulują tarczycę do nadmiernej produkcji hormonów; choroba Gravesa-Basedowa u małych dzieci diagnozowana jest rzadko, z wiekiem jednak jej występowanie wzrasta, najczęściej rozpoznaje się ją u nastolatków zespół oporności na hormony tarczycy - charakteryzuje się zarówno objawami typowymi dla nadczynności, jak i niedoczynności tarczycy; w schorzeniu występuje rozlane wole miąższowe, zaburzenia emocjonalne, zaburzenia słuchu, zaburzenia w rozwoju układu kostnego wole obojętne – wole powiększone w konsekwencji niedoboru jodu (w tym wypadku leczenie może obejmować jedynie podawanie jodku potasu, czasem także w połączeniu z tyroksyną, po kilku miesiącach terapii wole powinno się zmniejszyć, a jeśli nie - trzeba pogłębić diagnostykę i zaplanować dalsze leczenie) ostre zapalenie tarczycy, zapalenie ropne - choroba tarczycy o podłożu bakteryjnym, przebiegająca z powiększonym i bolesnym gruczołem, z cechami ogólnego zakażenia, leczeniem jest antybiotykoterapia Bardzo rzadko występują: guzki tarczycy - z reguły jest to guzek pojedynczy, czasem kilka. Każdy powinien być przebadany, aby wykluczyć proces nowotworowy, rozpoznanie takiego guzka jest wskazaniem do podawania L-tyroksyny, która powinna w ciągu 6 miesięcy doprowadzić do zmniejszenia się go o połowę, w przeciwnym razie guzek należy usunąć chirurgicznie gruczolak przysadki wydzielający TSH guzy złośliwe tarczycy Leczenie nadczynności tarczycy u dzieci Wyróżniamy trzy podstawowe metody: farmakologiczna - podawanie leków przeciwtarczycowych, jak np. tiamazol, propylotiouracyl, metylotiouracyl. Hamują one produkcję hormonów tarczycy; leczenie jest długotrwałe (do 2 lat) i obarczone dużym ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych (uszkodzenie wątroby, szpiku kostnego). W celu spowolnienia pracy serca podaje się propranolol jodowanie - podanie jednorazowej dawki promieniotwórczego izotopu jodu (J 131), tzw. radiojodu, co ma spowodować zmniejszenie produkcji hormonów przez tarczycę oraz samego gruczołu (po 8. roku życia) operacja - wycięcie większej części tarczycy albo fragmentu z guzkami Czy wiesz wszystko o tarczycy? Pytanie 1 z 10 Objętość zdrowej tarczycy u dorosłej osoby wynosi: 18-25 ml 45-60 ml 80-100 ml Rozwiąż test o zdrowiu

Jego stężenie jest w ścisły sposób powiązane z pracą tego gruczołu: wzrost stężenia TSH we krwi wskazuje na niedoczynność tarczycy, natomiast niskie TSH na jej nadczynność. Prawidłowy poziom TSH powinien mieścić się w granicach 0,23–4,0 µU/ml , jednak wartość ta może być wyższa u osób starszych, noworodków i kobiet w

^{joolianka 20 kwietnia 2013, 21:23 Czołem Kobietki. Mam problem i kilka pytań w związku z nim. Jakiś czas temu pisałam tu na forum o osłabieniu mięśni, o regresie kondycyjnym, o tym, że zastawiam się, czy to wiek może ? Bo skoro przebiegałam w lajtowych dniach 14 km i miałam ochotę na więcej, to skąd niemoc po przebiegnięciu 2 km ? Wariujące serce, brak miejsca w piersi i pary w nogach. Jakbym kołki miała. I Adhhd- jak ja to mówię, nadpobudliwość jakaś. A i sprawy wagi. Dacie wiarę, że w okresie depresyjnym , który przytrafił mi się po powrocie z Francji zjadałam po 500- 700 gram słodyczy codziennie przez około pół roku, tyjąc w tym czasie 12 kg, po odstawieniu cukru natomiast- i tylko cukru, waga lawiną w dół, 9 kg -7 końcu,po serii badań,zdiagnozowano u mnie nadczynność tarczycy. Smieszna sprawa, bo dwa lata temu i w zeszłym roku tsh miałam na poziomie 0,27 i 0,2 i żaden lekarz nie powiedział mi, że jest tendencja spadkowa i że zmierza to do nadczynności, mimo że objawy plus wyniki przemawiały za taką diagnozą. Teraz mam 0,005. I pytanie. Czy po lekach wróciłyście do świata żywych ? Do dawnego powera ? Czy przestało dokuczać Wam wariujące serce ? Nadpotliwość ? I czy po suplementacji Wasza waga poszybowała w górę ? Jestem zmęczona tym cholerstwem Leczono mnie nawet psychotropowo wmawiając mi nerwice... Dołączył: 2012-05-02 Miasto: New York City Liczba postów: 1816 20 kwietnia 2013, 21:30 moja kolezanka ma nadczynnosc i wlasnie takie objawy nadpobudliwosc(nerwowosc) kolotanie serca, jedyny plus nadczynnosic jest taki ze sie chudnie blyskawicznie (ona je spore ilosci i nie tyje) wiem ze nawet bala sie jakiejs radykalnej terapii by nie utyc, bo bywa ze nadczynnosc przechodzi w niedoczynnosc (slyszalam o przypadku mezczzcyny ,ktory chudy jak patyk przeszedl ostre leczenie jodem i jego tarczyca zostala zniszczona , przeszedl w niedoczynnosc i dzis wazy ponad 100 kg. Znajdz dobrego endykrynologa, dobierze leki i bedzie dobrze. joolianka 20 kwietnia 2013, 21:35 Vickybarcelona, przeraziłaś mnie... Słyszałam o przejściach z nadczynności w niedoczynność i właśnie tego się obawiam. Też dużo jem. Około 3- 3,5 tys kcal. I ciągle jestem głodna. A waga spada. Dołączył: 2012-07-26 Miasto: Nuuk Liczba postów: 2270 20 kwietnia 2013, 21:40 ja mam niedoczynność.... nie wiem co gorsze Dołączył: 2012-05-02 Miasto: New York City Liczba postów: 1816 20 kwietnia 2013, 21:44 ja zachorowałam 2 lata temu na niedoczynnosc i z wagi 58-60 kg przy 175 w ciagu tego czasu przytyłam do 90 kg, (chociaz nic nie zmieniłam w sposobie odzywiania, i bylam osoba aktywną)zreszta sama wiesz jak to hormony potrafią zdeterminowac cała przmeinae materii- mowisz jesz 3,500 i chudniesz...Ja lecze sie , niedawno poprawily mi sie wyniki i dopiero teraz waga spada. Powiem Ci tak- ja wolalabym miec nadczynnosc moc jesc normalnie i i być chuda. (chociaz wiem ze psychiczne samopoczucie jest gorsze przy nadczynnosci, ale hmm jak sie tyje do 90 kg to wierz mi ze psychicznie tez nie jest piekne:) To nie jest tak, ze na 100% po leczeniu będzisz miala niedoczynnosc, po prostu jezeli dobry lekarz we wlasciwy sposob sie tym zajmie to po prostu nie bedzisz chudla jedzac 2500-3000 kcal, ale tez nie bedzisz tyła. Na pewno musisz zaczac leczyc tarczyce bo szkoda zycia na to abys miala tak sie meczyc (nerwowsc, kolotanie serca, etc) joolianka 20 kwietnia 2013, 21:51 Vicky, od lat mam te kołatania. Najśmieszniejsze jest to, że zawsze, zawsze kiedy robiono mi ekg, serce biło jak w zegarku, zaczynało szaleć po wyjściu z gabinetu. Dopiero w zeszłym tygodniu pokazało przy ekg na co je stać, aż kobietce która mi je robiła oczy z orbit wyszły. Kiedy wali , nic nie widzę, robi mi się ciemno przed oczami, trzęsą mi się ręce, nie mogę złapać oddechu. Bywa, że wpadam w panikę, wtedy jest kosmos. Moja przyjaciółka ostatnio chciała wzywać pogotowie, horror. Nie można spekulować , która z przypadłości jest lepsza. Żadna nie jest. Chcę odzyskać moc ciała, które się buntuje przeciwko wysiłkowi, mimo że kiedy zmuszona jestem usiąśc, nogi same chodzą. Nienawidzę tego stanu i traktowania mnie przez lata w sposób ignorancki. Wmawianie mi nerwicy i stanów lękowych, uzależniając mnie od psychotrópów, które odstawiłam na własną rękę z efektami specjanymi, szkoda gadać. Tobie także współczuję. Szczerze. Dołączył: 2013-01-24 Miasto: Słupsk Liczba postów: 1780 20 kwietnia 2013, 21:53 Ja bym wolała nadczynność już - chociaż bym była chuda ;)Mam niedoczynność niestety. Biorę leki i TSH mi ładnie są wyjątki.. tzn. są osoby, które mają niedoczynność a chudną, oraz osoby, które mają nadczynność a są otyłe - rzadko się to zdarza, choć jedną osobę już taką znam. Dołączył: 2012-05-02 Miasto: New York City Liczba postów: 1816 20 kwietnia 2013, 21:54 ps gdybys była z Warszawy moglabym Ci poleciec dobrego endykrynologa, ja jestem z niego zadowolona, i 2 oosby, które znam - równiez. Jjak zaczniesz leczenie objawy na pewno (jesli to wina nadczynnosci) ustąpia po jakimś czasie. joolianka 20 kwietnia 2013, 21:58 Paula, uwierz, nie wolałabyś. Wielokrotnie musiałam rezygnować z pracy, bo się pracować nie dało. Mam 17 latka na utrzymaniu, kształcącego się siedemnastolatka. Kursy, treningi, szkolenia wszelkiej maści i koszt w zw z tym, a matka jak osika.... No litości...Uwierz, nie wolałabyś joolianka 20 kwietnia 2013, 21:59 Vicky,Jelenia Góra. Terminy do dobrego endo na lipiec. Do gorszego za dwa tygodnie. Ale pójdę, żeby sobie wstępnie pomóc, w lipcu mam nadzieję na profesjonalną i rzetelną pomoc. Badanie TSH, czyli oznaczenie stężenia hormonu TSH w krwi jest wstępnym, podstawowym testem w rozpoznaniu chorób tarczycy. Zlecanym przed wizytą u endokrynologa. Nawet niewielkie zmiany stężenia wolnych hormonów tarczycy (fT3 i fT4) wywołują znaczące, odwrotne zmiany poziomu TSH. Oznacza to, że kiedy hormonów tarczycy jest zbyt}

Data aktualizacji: 19 lipca 2022 Zaburzenia funkcji tarczycy – nadczynność i niedoczynność – to dolegliwość dotykająca głównie ludzi dorosłych, szczególnie dojrzałe kobiety. W ostatnich latach jednak diagnozowana jest coraz częściej u najmłodszych pacjentów. Jakie są objawy nadczynności tarczycy u dzieci i jak wygląda leczenie? Funkcje tarczycy u dzieci a jej nadczynność Tarczyca jest gruczołem wydzielania wewnętrznego. Składa się z dwóch płatów bocznych oraz wąskiej cieśni łączącej te płaty. U człowieka umiejscowiona jest w dolnej, przedniej części szyi. Głównym zadaniem tarczycy jest produkcja hormonów: trójjodotyroniny, tyroksyny, kalcytoniny; Hormony te odpowiedzialne są za wiele podstawowych funkcji ludzkiego organizmu, przede wszystkim za metabolizm w jego narządach wewnętrznych i tkankach. Regulują one funkcjonowanie: układu pokarmowego, układu nerwowego, mięśni, serca; Funkcje tarczycy takie same są u dzieci jak i osób dorosłych, jednak choroby tego gruczołu najczęściej występują u pacjentów w wieku pokwitania. Niemniej jednak zdarzają się również u dzieci, dając podobne objawy, choć trudniej je zauważyć, szczególnie u najmłodszych. Przyczyny nadczynności tarczycy u dziecka Tarczyca u dzieci choruje z różnych powodów. Do najczęstszych przyczyn nadczynności należą: choroba Gravesa-Basedowa– jest to choroba autoimmunologiczna polegająca na obecności we krwi przeciwciał stymulujących tarczycę do produkcji większej ilości hormonów niż w zdrowym organizmie; wśród dzieci schorzenie to jest rzadkością, częściej diagnozuje się ją u nastolatków niż młodszych pacjentów, autoimmunologiczna nadczynność tarczycy u noworodków - występuje u dzieci, których matka cierpi na chorobę Gravesa-Basedowa i wynika z przejścia przez łożysko do organizmu dziecka przeciwciał, które stymulują tarczycę do wzmożonego wydzielania, stan zapalny tarczycy– ostre zapalenie gruczołu ma podłoże bakteryjne, tarczyca jest powiększona i daje dolegliwości bólowe, leczenie polega przede wszystkim na doustnej antybiotykoterapii, początkowa faza choroby Hashimoto - jest to także choroba autoimmunologiczna, w której organizm wytwarza przeciwciała przeciwko tyreoglobulinie (anty-TG) oraz przeciw peroksydazie tarczycowej (anty-TPO), zespół oporności na hormony tarczycy – objawy tego schorzenia podobne są zarówno do tych, jakie daje nadczynność, jak i niedoczynność gruczołu tarczycowego (w tym zaburzenia emocjonalne i zaburzenia rozwoju układu kostnego), wole obojętne– wole tarczycowe powiększone na skutek niedoboru jodu w organizmie dziecka, leczenie polega zazwyczaj na podawaniu jodku potasu, wrodzona, nieuatoimmunologiczna nadczynność tarczycy - wynika z mutacji genu TSHR/Gsα kodującego receptory dla TSH i może być dziedziczona; Rzadsze przyczyny choroby to: łagodne guzki tarczycy, nowotwór (gruczolak) przysadki wzmagający wydzielanie TSH, guzy złośliwe tarczycy; Jak się objawia nadczynność tarczycy u dzieci? Nadczynność tarczycy polega na produkowaniu przez gruczoł większej ilości hormonów niż wynosi zapotrzebowanie organizmu. U dorosłych objawy tej dolegliwości są dość uciążliwe, w związku z tym nietrudno je rozpoznać. U dzieci jednak często wymaga to dużej spostrzegawczości rodziców, ponieważ część symptomów bywa uznawana po prostu za cechy dziecka lub tłumaczona zmęczeniem czy innymi dysfunkcjami organizmu. Najczęstsze objawy nadczynności tarczycy u dzieci to: dolegliwości skórne takie jak nadmierna potliwość, wilgotność, wysypka, ciągłe uczucie gorąca (u dzieci może objawiać się nieustannym rozbieraniem), drżenie rąk, drażliwość i lękliwość, pogorszenie koncentracji, nadpobudliwość, zaburzenia snu (problemy z zasypianiem, wybudzanie się w ciągu nocy), osłabienie mięśni (np. kłopoty z chodzeniem po schodach), zaburzenie pracy serca (przyspieszone bicie serca, uczucie kołatania), zaburzenia menstruacyjne (zbyt wczesne wystąpienie miesiączki – nawet przed 9 rokiem życia, wydłużone, skąpe miesiączkowanie), utrata masy ciała przy dobrym apetycie (bywa spowodowane przewlekłą biegunką), zaczerwienienie oczu, wytrzeszcz oczu (niepokojący symptom, który natychmiast powinno się skonsultować z lekarzem); Nadczynność tarczycy może przyczynić się do powstania chorób współistniejących, jak np.: ADHD, zaburzenia adaptacyjne, stany lękowe, choroba afektywna dwubiegunowa, depresja; Prowadzić może nawet do myśli samobójczych. Dlatego bardzo ważne jest jak najszybsze zdiagnozowanie nadczynności tarczycy. Nadczynność tarczycy u niemowlaka i noworodka jest najtrudniejsza do zdiagnozowania, ponieważ rodzice nie zawsze potrafią zaobserwować jej symptomy, a dziecko nie zgłasza jeszcze wówczas zmian samopoczucia. Zdecydowanie łatwiej przebiega to w przypadku nastolatków. Diagnostyka nadczynności tarczycy u dzieci Rozpoznanie tarczycy przebiega podobnie u dorosłych jak i u dzieci. Polega ono głównie na przeprowadzeniu badań krwi, a także na badaniu palpacyjnym tarczycy, USG i biopsji Skontrolowanie poziomu TSH jest wystarczające na początek, jednak do pełnej diagnozy może on być niewystarczające. Zakres prawidłowości TSH jest sprawą niezwykle indywidualną zależną od wieku, płci, masy ciała, stanu odżywienia, przyjmowanych leków i zmienności osobniczej. Leczenie nadczynności tarczycy u dzieci Nadczynność tarczycy u dziecka leczy się podobnie jak u osób dorosłych. Istnieją trzy podstawowe metody leczenia: metoda farmakologiczna - doustne podawanie leków hamujących produkcję hormonów tarczycy. Leczenie takie jest niestety długotrwałe i może powodować skutki uboczne (np. uszkodzić wątrobę lub szpik kostny), dlatego bardzo ważne jest, by chorobę wcześnie zdiagnozować – im wcześniejsza diagnoza, tym szybsze efekty leczenia farmakologicznego; niekiedy metoda farmakologiczna sprowadza się do antybiotykoterapii – stosuje się ją w przypadku wystąpienia stanu zapalnego gruczołu tarczycowego, polega na doustnym podawaniu antybiotyków, które mają zahamować rozwój zapalenia, jodowanie - jednorazowe podanie promieniotwórczego izotopu jodu zmniejszającego sam gruczoł oraz ilość produkowanych przez niego hormonów, metoda zabiegowa - chirurgiczne usunięcie fragmentu tarczycy, np. zaatakowane guzkami; Leczenie chorej tarczycy u dzieci warto wspierać odpowiednią dietą. Dieta taka powinna być urozmaicona, bogata w witaminy i substancje odżywcze, dostarczająca organizmowi duże ilości jodu. Problemy z tarczycą u dziecka są nie tylko leczone, ale i diagnozowane podobnie, jak u dorosłych pacjentów. Przede wszystkim wykonuje się badania krwi mające na celu ustalenie poziomu: TSH - hormonu przysadki mózgowej oddziałującego na gruczoł tarczycy, hormonów tarczycy T3 i T4. Oprócz badań krwi stosuje się badanie palpacyjne gruczołu przez endokrynologa oraz badanie USG tarczycy. Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny? Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

cCLbk.

63m2jws43w.pages.dev/295

63m2jws43w.pages.dev/379

63m2jws43w.pages.dev/232

63m2jws43w.pages.dev/342

63m2jws43w.pages.dev/88

63m2jws43w.pages.dev/144

63m2jws43w.pages.dev/278

63m2jws43w.pages.dev/135

63m2jws43w.pages.dev/211

nadczynność tarczycy u dziecka forum